Phong Trào Cải Chánh Tin Lành: Một sự đảo ngược
Justin Taylor, Kevin DeYoung, & Collin Hansen
***
Cách đây khoảng 5 năm, một việc kỳ lạ đã xảy ra trong thế giới Cơ đốc: lý thuyết cải chánh thực hiện một sự đảo ngược. Từng được xem là sáng láng nhưng lập dị và thường là đứa học trò chẳng có gì xuất sắc trong lớp học, lý thuyết của Calvin đã trở thành đứa học trò mới, lạnh lùng trong nhà trường. Nói thẳng ra, một số các nhà truyền đạo người Mỹ luôn luôn tin theo giáo lý nói tới ân điển – rằng Đức Chúa Trời giàu ơn tái sanh những tội nhân chẳng còn sự chọn lựa nào khác khi bước theo Ngài. Nhưng phần lớn trong các thế kỷ thứ 19 và 20, các nhà truyền đạo ấy có khuynh hướng nhóm lại trong hệ phái Trưởng Lão.
Vào thập niên 1990, với một phương thức thầm lặng và khiêm tốn, nhiều Hội thánh và các Hội truyền giáo khác nhau đã bắt đầu mở rộng ảnh hưởng khắp cả Hoa kỳ – tất cả đều chịu ảnh hưởng cách nầy hay cách khác bởi mặc khải cải chánh về một Đức Chúa Trời cao cả và vinh hiển. Thêm vào với các thần học viện Cải chánh, có Hội truyền giáo Sovereign Grace (Gaithersburg, Maryland), 9Marks (Washington, D.C.), Desiring God (Minneapolis), Ligonier Ministries (Orlando), Grace to You (Sun Valley, California), và Acts29 (Seattle). Thêm vào với số nầy là Thần học viện của Hội Southern Baptist, chủ tịch Albert Mohler đã lãnh đạo sự hồi sinh dè dặt tái khám phá các nguyên tắc cải chánh của những nhà sáng lập. Mỗi chức vụ – được đánh giá theo hạn định của nó – đã hoạt động độc lập với nhau. Nhưng qua mạng lưới quốc tế – như đã được thấy, thí dụ, ở Together for the Gospel (giáo hội nghị đầu tiên, 2006) – có tình thân hữu mới mẻ dường như đấy là một công việc tươi mới của Đức Chúa Trời đã được tỏ ra.
Mối tương giao nầy giữa vòng hệ phái Trưởng Lão, Baptists, và một số các hội thánh tưởng như độc lập đã lôi kéo được sự chú ý của quần chúng. Các tạp chí Christianity Today, Time, The New York Times, Christian Science Monitor, và Religion Newswriters Association hết thảy đều chú ý đến. Bất cứ sự phân tích chính xác nào về khuynh hướng truyền giáo hôm nay sẽ chú trọng đến nguồn năng lực nằm ở đàng sau phong trào đang lớn lên nầy.
Cơ hội trước mặt chúng ta
Tuy nhiên, chúng tôi viết bài nầy không phải để làm cho quá khứ sống lại đâu, mà là để xem xét tương lai kìa. Chúng tôi không viết trong vai trò cấp lãnh đạo theo hình thức của phong trào, mà trước tiên và trên hết là những người thừa hưởng với thái độ biết ơn. Bản thân chúng tôi là những người tin theo thuyết Calvine, chúng tôi không làm gì khác hơn là cảm tạ công việc mà Đức Chúa Trời dường như đang thực thi trong thế hệ của chúng ta, làm mới lại Hội thánh, giảng dạy có năng lực, tái khám phá vẻ đẹp của đạo lành được trình bày, và tái lập lại sự vinh hiển của Đức Chúa Trời và sự kỳ diệu của Tin Lành trong đầu óc và trong tấm lòng của dân sự Ngài. Chỉ có Đức Chúa Trời mới có thể dấy lên một sự tuyển chọn đa dạng nhiều Hội thánh và Hội truyền giáo như thế vào thời điểm nầy: cơ hội lớn lao và cũng rất nguy hiểm.
Ở đâu có một số Cơ đốc nhân khó chịu về sự mất đi tình trạng đồng lòng Cơ đốc trong nước Mỹ và cấp số rời rã tôn giáo ngày càng tăng, chúng ta nhìn thấy cơ hội lớn lao. Đà suy thoái của Cơ đốc giáo trên danh nghĩa mở ra những khả thi mới cho chức vụ môn đồ hóa chân chính. Nếu người ta trong thời buổi tân tiến nầy chịu đi theo Đấng Christ, họ muốn cái gì đó phải mạnh mẽ cơ. Họ muốn thần học lành mạnh, một Đấng Christ vĩ đại, một tin lành sâu sắc, và họ không e sợ các đòi hỏi nghiêm trọng.
Cho nên, chẳng phải là ngẩu nhiên khi phong trào truyền giáo theo học thuyết Calvine thịnh vượng trong các ngõ cụt của nước Mỹ, nơi mà sự nhóm lại của Hội thánh đã bị xói mòn. Mark Driscoll từ Hội thánh Mars Hill ở Seattle, Mark Dever ở Hội thánh Capitol Hill Baptist ở Washington, D.C., và Tim Keller ở Hội thánh Redeemer Presbyterian tại Manhattan có ba phong cách khác nhau, và họ tiêu biểu cho ba nhóm của thời đại. Thế nhưng mỗi người, theo cách riêng của mình, đã cảm thúc nhiều vị Mục sư trẻ đổ mạng sống của họ vào các hội thánh đang dãy chết và khởi sự các hội thánh mới trong những thành phố bị xem là chỉ trích phê phán đối với những nhà truyền đạo.
Học thuyết quan trọng của Calvine có các khía cạnh khác báo trước điềm lành cho tương lai của nó. Một mặt, bản chất trí năng của đức tin Cải chánh muốn nói rằng nó có khuynh hướng đưa một ảnh hưởng không cân xứng vào sự suy tưởng Cơ đốc và các thể chế qua viết lách, địa vị học giả, và thần học theo hình thức. Thứ hai, sự nhấn mạnh về Đức Chúa Trời quan phòng trên mọi sự khích lệ Cơ đốc nhân phải tính cái giá của chức vụ môn đồ trong một xã hội thù nghịch ngày càng tăng và tin cậy Đức Chúa Trời về kết quả.
Xuyên suốt nhiều thế kỷ, các vị giáo sĩ như William Carey và Adoniram Judson đã tìm được sự khích lệ để kiên trì từ lời hứa tể trị của Đức Chúa Trời. Nếu tương lai nắm giữ sự xói mòn của Cơ đốc giáo trên danh nghĩa, những người tin lành theo thuyết Calvine được trang bị để chịu đựng. Sau cùng, một sự cam kết chắc chắn với tình trạng đáng tin và thẩm quyền trọn vẹn của Kinh thánh – cùng với một sự tin quyết ổn định vào sự chuộc tội có tính thay thế và sự xưng công bình bởi sự công bình của Đấng Christ chỉ nhơn đức tin mà thôi – là những lính canh của lịch sử và là chỗ dựa an toàn để giữ công tác truyền giáo cứ chạy trên con đường trung tín theo Kinh thánh.
Mối nguy hiểm ở trước mặt
Đồng thời, chúng ta nhìn thấy mối nguy hiểm. Trong phong trào truyền giáo rộng rãi hơn, sự phong phú của tin lành theo Kinh thánh thường bị liệt vào hàng thứ yếu, có khi chẳng màng đến nữa là. Tin lành trở thành một phần tóm lược với ít năng quyền, chỉ là một hòn đá để bước lên trong sinh hoạt của xã hội, hay là cái cổng cho những gì thực sự là vấn đề – làm cha mẹ có hiệu quả, hạnh phúc trong hôn nhân, và các phần thưởng về tài chính chẳng hạn.
Trong tình huống nguy hiểm và chia rẻ nầy, những người tin lành theo thuyết Calvine thường được xem là một tiếng nói ồn ào lôi kéo sự chú ý và chia sẻ trên thị trường. Tệ hơn nữa, chúng ta bị biếm họa giống như một chính sách lấy linh hồn làm phương tiện được nhiều người biết đến vì những gì (và ai) chúng ta chống nghịch nhiều hơn những gì chúng ta đang thể hiện. Vẫn có nhiều người khác nghĩ những người mới theo thuyết Calvine là hạng môn đồ dở hơi của những người Thanh giáo đã chết hoặc nhóm người giống như Piperazzi.
Bởi ân điển của Đức Chúa Trời, chúng ta sẽ không nhượng bộ (hay chịu thua?) đối với các khuôn mẫu
nầy. Nếu Đức Chúa Trời sử dụng phong trào cho sự vinh hiển của Ngài trong những thời buổi và các thập niên ở trước mặt, ấy là vì Ngài đã ban cho chúng ta ân điển để có cái đầu trong sáng và tấm lòng ấm áp, lẽ đạo và sự tin kính, tâm thần phân biệt và thống nhất trong tình cảm của chúng ta. Nếu Đức Chúa Trời sử dụng chúng ta, ấy là vì Ngài đã gìn giữ chúng ta chú trọng vào tin lành và mọi hàm ý lớn lao của nó tuôn tràn ra từ Đấng Christ là trọng tâm. Vì vậy, bao lâu phong trào cải chánh tin lành hiến cho phương tiện ủng hộ sự thống nhất lấy tin lành, giáo lý, sự thờ phượng, và hành động làm trọng tâm, chúng ta nghĩ rằng nó sẽ thịnh vượng và làm cho hội thánh được mở rộng thêm ra.
Chúng ta vẫn hiểu rõ từ lịch sử, có nhiều phong trào đến rồi đi. Những sự liên minh thay đổi khi bối cảnh thay đổi. Vì vậy, với nhận thức ấy, chúng ta không màng về tương lai của sự hồi sinh cải chánh nầy. Đức Chúa Trời không hứa rằng các phong trào sẽ đứng vững trong thử thách của thời gian. Đặc ân ấy chỉ tùy thuộc vào thể chế của Hội thánh (Mathiơ 16:18). Giống như trong Hội thánh địa phương, các phong trào gánh chịu nhiều căng thẳng không tránh được bắt nguồn từ nhiều phong cách khác nhau và tội lỗi khăng khăng. Nhìn vào tương lai, chúng ta chỉ có thể cầu nguyện với Đức Chúa Trời và khích lệ nhau kháng cự lại những cám dỗ khi tìm kiếm sự ca tụng cá nhân. Thay vì thế, khi công nhận ân điển của Đức Chúa Trời đã tỏ ra cho chúng ta, chúng ta hãy “lấy lòng yêu thương mềm mại mà yêu nhau như anh em; hãy lấy lẽ kính nhường nhau” (Rôma 12:10).
Làm thỏa mãn tiêu chuẩn nầy sẽ không phải là việc dễ dàng đâu. Khi phong trào của chúng ta lớn lên, chúng ta sẽ đối mặt với nhiều thách thức mới. Chúng ta sẽ không luôn luôn nhất trí. Ngay bây giờ, chúng ta nhìn thấy một vài điều nguy hiểm cụ thể.
1) Một số người trong chúng ta phấn đấu để được dạn dĩ để không sống trong sự khó chịu; nhiều người khác trong chúng ta tìm cách sống nhu mì song lại thường không chịu nổi tánh hay sợ. Chúng ta muốn canh giữ lẽ thật, chớ không phải bóp nghẹt nó. Chúng ta muốn cả hai: khôn ngoan và vô tội, không sợ hãi và trung tín, dạn dĩ không tan nát lòng. Chúng ta muốn giữ tình cảm của chúng ta thật cân xứng với những việc nào là vấn đề.
2) Chúng ta ra sức tìm kiếm sự cân đối hợp lẽ giữa sự kêu gọi vào địa vị môn đồ và sự chấp nhận sống trong đời thường mà thái độ trung tín đòi hỏi. Kèm theo những điều nầy, vẫn còn có nhiều sự nhầm lẫn về sứ mệnh của hội thánh trong thế gian trong trường hợp là quá lớn hay quá nhỏ – quá phổ biến hay quá hạn hẹp.
3) Chúng ta lường trước là sẽ có những căng thẳng không tránh được giữa các thế hệ khi cấp lãnh đạo hưu hạ chuyền cây gậy cho thế hệ trẻ. Cấp lãnh đạo trẻ hơn sẽ cần nhiều sự khôn ngoan cho cả hai: tỏ ra sự tôn kính đối với bậc anh hùng của họ trong đức tin cũng như tiếp thu một số bất đồng với họ nữa. Về phần của họ, cấp lãnh đạo già dặn hơn phải hoạch định trước đào tạo một thế hệ mới các cấp lãnh đạo và mặc lấy cho họ một mạng lưới khả năng sâu sắc và rộng rãi, các vị mục sư trẻ cho chức vụ trung tín đối với các năm tháng ở trước mặt. Chúng ta được khích lệ để nhìn thấy nhiều tấm gương tốt về các sự việc nầy ở cả hai thế hệ.
Kỳ vọng nơi Đức Chúa Trời
Chúng ta không giả vờ nhìn biết làm thể nào hay nếu ba căng thẳng nầy sẽ được giải quyết. Chắc chắn chúng ta sẽ thất vọng nếu chúng dấy lên đến cấp độ chia cắt phong trào. Nhưng không một phong trào nào của Đức Chúa Trời có thể hay sẽ chịu đựng lâu dài nếu Cơ đốc nhân không đối xử nhau bằng ân điển. Chúng ta đã cung hiến nhiều; chúng ta nhất trí trên nhiều việc; chúng ta phải yêu thương nhiều. Trên hết mọi sự, chúng ta cầu xin Đức Chúa Trời sẽ đẹp lòng dấy lên nhiều Hội thánh khắp thế giới làm vui thích Đức Chúa Trời cao cả của chúng ta, rao giảng tin lành trọng đại của Ngài, và tôn cao Con của David, là Đức Chúa Jêsus Christ Chúa chúng ta vì Ngài mà mọi sự trên trời dưới đất đều quy về.
Kevin DeYoung là Mục sư chủ tọa ở Hội thánh University Reformed tại East Lansing, Michigan. Collin Hansen là giám đốc biên tập cho The Gospel Coalition. Justin Taylor là phó chủ tịch ban biên tập ở Crossway Books.
Bài nầy đã được in trong loạt bài nói tới The Future of Evangelicalism. Về các bài tương tự, hãy xem Evangelical Portal. Bài được sử dụng với sự cho phép trên via Patheos.com.
Publication date: September 3, 2010
