Châm ngôn 12:13
Trong sự vi phạm của môi miệng có một cái bẫy tàn hại; Nhưng người công bình được thoát khỏi sự hoạn nạn.
Môi miệng của bạn sẽ khiến bạn gặp nhiều rắc rối, hoặc nó có thể khiến bạn thoát ra khỏi rắc rối. Một kẻ ngu muội hiếm khi suy nghĩ trước khi nói, hoặc hắn suy nghĩ với một tấm lòng tàn nhẫn hoặc đồi trụy, vì vậy lời lẽ của hắn khiến hắn phải kẹt vào những khó khăn và đưa đến các hình phạt (Châm ngôn 18:6-7). Nhưng một người công bình, lựa chọn lời nói hoa mỹ bằng các qui tắc của sự khôn ngoan, cứu mình ra khỏi cơn thạnh nộ của Đức Chúa Trời và người ta.
Bao nhiêu lần bạn nói với chính mình: “Sao tôi lại nói như thế chứ?” Vẻ đẹp và sức mạnh của sự thận trọng và khôn ngoan là phải xem xét lời nói của bạn trước chúng được thốt ra, để bạn không phải hối tiếc chúng. Vua Solomon đã dùng nhiều câu châm ngôn tỏ ra cách ăn nói khôn khéo khởi sự từ trong tấm lòng (Châm ngôn 16:23; 22:11), chiết giảm phân nửa lời nói (Châm ngôn 17:27-28), cai trị lòng mình (Châm ngôn 14:29; 16:32), chậm nói (Châm ngôn 29:11, 20), và nói năng cách cẩn thận (Châm ngôn 10:31-32; 15:28).
Hãy xem xét sự bảo lãnh, hoặc ký nợ. Những thoả thuận vội vàng để bảo đảm hiệu quả tài chính của người khác rất là nguy hiểm (Châm ngôn 22:26-27). Phải tránh né chúng với mối lo lớn lao, và bạn sẽ thoải mái chẳng phải lo sợ gì khi tránh né các vụ việc ấy (Châm ngôn 6:1-5). Chúng khởi sự như thế nào? Bạn nghe một lời xin đồng ký nợ, và môi miệng của bạn đưa ra lời cam kết dại dột.
Hãy xét lời thề xem. Đức Chúa Trời cảnh cáo chống lại và xét đoán thề thốt dại dột (Truyền đạo 5:1-7). Hạng người chuyên báng bổ không dè chừng xứng hiệp mau nói ra bất cứ điều gì trong nhà thờ hay khi cầu nguyện, vì thế trói buộc linh hồn mình trước mặt Đức Chúa Trời. Họ lầm lẫn nhiều lắm khi nghĩ rằng lời nói chẳng phải là việc lớn lao và họ có thể thốt ra lời thề hứa cách dễ dàng (Châm ngôn 20:25). Hạng người khôn ngoan nói năng với sợ hãi và run rẩy trước mặt Đức Chúa Trời.
Hãy xem xét việc đánh lộn. Kẻ ác đối mặt với cơn thạnh nộ của một kẻ thù phải đáp ứng đàng hoàng, bởi vì tấm lòng hắn toàn là kiêu ngạo và ngoan cố. Hắn không thể và sẽ không tiếp thu được bài học rằng một câu trả lời mềm mại sẽ cất bỏ cơn thạnh nộ, còn nói năng gay gắt sẽ khuấy cơn thạnh nộ đó lên nhiều thêm (Châm ngôn 15:1; 17:14). Hắn sẽ tìm cách giành lấy chiến thắng trong cuộc tranh cãi, vì hắn không có chút thành thật hay mong muốn được yên ổn (Châm ngôn 11:12).
Hãy xem xét sự rủa sã. Kẻ dại chẳng có chút thận trọng nào hết. Tấm lòng hắn phải thốt ra những nghĩ suy hư hoại nhất. Hắn rủa sã nhà vua hay người giàu ở trong nhà mình, và hắn không hiểu lời nói của mình đến với bên bị xúc phạm như thế nào (Truyền đạo 10:20). Người khôn ngoan học biết suy nghĩ những điều lành và không để cho lời lẽ xấu xa ra khỏi môi miệng mình trong bất kỳ trường hợp nào (Châm ngôn 16:23; Ma-thi-ơ 5:21-22).
Phao-lô đã cảnh cáo về ba loại nói năng rất phổ thông và thường hay có hôm nay – nói tục, giễu cợt, giả ngộ tầm phào (Êphêsô 5:3-8). Nhưng lối nói năng ấy không thích nghi, có nghĩa là nó không thích hợp và gây ra rắc rối, bởi vì nó không thích đáng, không phù hợp. Đâu là phương thuốc chữa? Hãy thay thế lối nói năng với việc đưa ra lời cảm ơn. Đúng là một sự khác biệt sẽ được làm ra cho bạn!
Thành công hay thất bại của bạn nương vào khả năng cai trị cái lưỡi của bạn.
Nếu bạn không học biết cách chế ngự và canh chừng lối nói năng của mình, bạn sẽ tự đưa thân mình vào nhiều sự đau đớn và rối rắm. Thà là suy nghĩ đến các suy tưởng lành mạnh, chiết bớt lời lẽ, chậm nói một chút, và nói năng cẩn thận với một con mắt nhìn đến các hậu quả (Gia-cơ 3:2). Một người khôn ngoan làm việc chăm chỉ để đưa ra lời lẽ tin kính trong việc nói năng chỉ sau khi suy nghĩ và xem xét (Thi thiên 19:14; 141:1-4).
Ngày Phán Xét sẽ gộp từng lời nói lúc nhàn rỗi mà bạn đã thốt ra (Ma-thi-ơ 12:36-37), vì vậy Phaolô đã viết rằng lời nói của bạn phải có ân hậu theo luôn (Côlôse 4:6; Ê-phê-sô 4:29). Một sự lựa chọn như thế sẽ giúp cho bạn thoát khỏi những rắc rối và mang lại sự ngợi khen và sự tích cực ủng hộ từ nhiều người khác (Châm ngôn 22:11; 24:26). Bạn sẽ tấn tới được ơn với cả Đức Chúa Trời và người ta bởi một trong những phương thức dễ dàng nhất khả thi (Châm ngôn 17:27-28).
***
