Halêlugia!

“Ngài dẫn dân Ngài ra cách hớn hở, dắt kẻ Ngài chọn ra với bài hát thắng trận. Ngài ban cho họ đất của nhiều nước, họ nhận được công lao của các dân; Hầu cho họ gìn giữ các luật lệ Ngài, và vâng theo những luật pháp Ngài. Ha-lê-lu-gia!”  — Thi thiên 105:43–45

Halêlugia là một từ rất tuyệt vời. Nó kéo dài qua các châu lục, các nền văn hóa và nhiều tiếng nói. Halêlugia bày tỏ đẹp đẽ sự khen ngợi của chúng ta đối với Chúa. Tuy nhiên, chỗ duy nhất nó thực sự xuất hiện trong Kinh thánh Hybálai là trong sách Thi thiên. Dầu vậy, nó không được giới thiệu cho đến phần thứ ba sau cùng của quyển sách. Nó xuất hiện lần đầu tiên trong dòng cuối cùng của Thi thiên 104, hoặc theo một số người, dòng đầu tiên của Thi thiên 105. Rồi chính trong Thi thiên 105, ở đây kết luận với “Hallelu Yah” để chúng ta có thể hiểu được đầy đủ ý nghĩa của nó.

Halêlugia thực sự có ý nói tới điều gì chứ?

Halêlugia tạo thành từ hai từ – Hallelu – có nghĩa là “ngợi khen” và Yah – một trong những danh xưng trong Kinh Thánh nói tới Đức Chúa Trời. Có nhiều danh xưng nói tới Đức Chúa Trời, và mỗi một danh xưng có một ý nghĩa đặc biệt. Danh Yah đang truyền đạt điều gì vậy?

Lần đầu tiên Yah xuất hiện là ngay sau khi con cái Israel bị tấn công và bị đánh bại bởi dân Amaléc. Amaléc là hiện thân của điều ác trong Kinh Thánh, và nó tiêu biểu cho mọi sự ác trong thế gian. Ở cuối cuộc chiến, Đức Chúa Trời phán: “Bởi vì A-ma-léc có giơ tay lên nghịch cùng ngôi Đức Giê-hô-va, nên Đức Giê-hô-va chinh chiến với A-ma-léc từ đời nầy qua đời kia“ (Xuất Êdíptô ký 17:16). Danh xưng Hêbơrơ được sử dụng ở đây là Yah.

Danh Yah tiêu biểu cho Đức Chúa Trời trong một thế giới bất toàn – một thế giới mà ở đó điều ác, như được tiêu biểu bởi Amaléc, vẫn còn đầy dẫy. Đó là thế giới mà chúng ta thấy mình ở trong đó hôm nay. Khi chúng ta nói Halêlugia, chúng ta đang ngợi khen Đức Chúa Trời của thế giới bất toàn. Nhưng làm sao chúng ta có thể ngợi khen Đức Chúa Trời cho được khi chúng ta nhìn thấy điều ác? Thi thiên 105 có câu trả lời.

Thi thiên 105 gợi lại các biến cố trong quá khứ. Nó tập trung vào tình trạng nô lệ của người Do Thái trong xứ Aicập và việc Xuất Aicập thật tuyệt vời nối theo sau. Thi thiên gợi lại những phép lạ dấu kỳ được thực hiện ở Aicập và các phép lạ được thực hiện trong sa mạc – nước chảy ra từ hòn đá và bánh ăn đến từ trời. Mọi sự này lên đến đỉnh điểm với việc ban ra Ngũ Kinh và sự ra đời của quốc gia Israel.

Thi thiên cho thấy một kiểu mẫu. Những điều xấu xa xảy ra, song cuối cùng đã dẫn đến những điều tốt lành. Trong khi nó không rõ ràng lắm, điều ác có một mục đích, và có đức tin nghĩa là công nhận rằng chương trình của Đức Chúa Trời là thiêng liêng. Trong Thi thiên này, Vua David đã có thể nhìn xem điều ác và hiểu rõ mọi sự cần phải làm để đi đến chỗ tốt nhứt. Đấy là lý do tại sao ông có thể thốt lên Halêlugia! David ngợi khen Chúa là Đấng cho phép điều ác tồn tại bởi vì Ngài hiểu rằng nó dẫn đến một thế giới hoàn hảo hơn.

Halêlugia nhắc cho chúng ta nhớ phải nhìn xem bức tranh lớn kia. Nó nhắc cho chúng ta nhớ rằng điều ác chỉ là tạm thời, nhưng sự nhơn từ còn đến đời đời. Chúng ta hãy nhớ rằng ngay cả khi điều ác tiếp tục tồn tại trong thế gian này, nó cũng phục vụ cho một mục đích trong thế giới của Đức Chúa Trời. Chúng ta hãy chúc tụng Đức Chúa Trời là Đấng mang sự hoàn hảo đến từ chỗ bất toàn. Halêlugia!

***